Ik heb het gevoel in een gespleten stad te zijn of misschien is het meer mijn gevoel.
Gisterochtend, een ijskoude mistige zondagochtend, heb ik een stuk mis bijgewoond in de St. Alexander Nevsky Kathedraal. Ik snap nog niet helemaal hoe het Russisch Orthodoxe geloof in elkaar zit. Bij de trap staan in de kou allemaal Russische moedertjes te bedelen. Ze hebben takken met katjes (bloesem), die ze verkopen.
de trap op wordt je geconfronteerd met gelovigen die bij in en uit lopen een kruis slaan en hun hoofd even buigen. De meesten hebben ook takken met katjes.

Binnen komen de Engelstalige waarschuwingen je tegemoet. Stilte en geen foto’s. De mensen daar praten door de dienst heen. Er zijn enkele banken, maar in principe staat iedereen. Of beter gezegd, loopt iedereen. De voorgangers, de vele voorgangers, in lang groen gekleed hebben een heel spel van zingen, lopen, van voor de gouden wand naar achter de gouden wand. Daar zijn ook nog van allerlei rituelen.

De dames dragen voornamelijk een hoofddoek. Ze branden smalle kaarsjes, wel 5 tegelijk, en slaan vele kruisjes. Het is een ongelooflijk drukke bedoening.
Ik wil eigenlijk uitleg vragen, maar de winkels zijn gigantische voorraden kleine kaarsjes over de toonbank aan het schuiven. Die zal ik maar niet storen.

Buiten is het nog steeds ijskoud, geen zon te bekennen.

Ik ga naar het Bezettingsmuseum. Hier komt je een andere kou tegemoet. Estland blijkt nauwelijks ‘eigen tijd’ gehad te hebben de laatste 100 jaar. Diverse bezettingen wisselden elkaar af. Vlak voor de tweede wereldoorlog hadden de Duitsers en Russen een deal. Rusland kreeg Estland. En hup, Estland werd bezet door de Russen. Bleken niet de meest sympathieke mensen te zijn (understatement). Het was zelfs zo erg, dat toen Rusland en Duitsland in oorlog kwamen in Estland, een deel van de mensen in Estland stonden te juichen bij de Duitse overwinning. Estland was bevrijd door de Duitse bezetters. Dat bleek ook geen pretje. Maar de angst voor de Roden was groter. Dus toen de geallieerden afspraken dat bij overwinning alles weer terug ging naar de stand voor de oorlog, vochten de Esten hard zij aan zij tegen de Russen. Een groot deel ging op de vlucht naar Duitsland en Zweden. En hupsakee. Rusland bezette weer, met goedkeuring van de geallieerden, Estland. (Lees die zin nog maar een keer…).

De verhalen en foto’s die dan tevoorschijn komen in het museum geven de rillingen. Hier doen ze blijkbaar niet zo moeilijk over tientallen lijken op foto en extreem grafisch vertelde gebeurtenissen. En het werd langzaam gelukkig wel minder vanwege publieke opinies (heerlijk, hoe mensen dan ineens principiëler worden, zei ze sarcastisch), tot in 1991 het land weer zelfstandig was. Maar wat is er dan nog over van Estland en de eigen inwoners? De Russen hadden namelijk het beleid om zo’n bezet land vol te plempen met eigen inwoners.

En dus kom ik veel Russen tegen. Enerzijds leuk, anderzijds weet ik niet meer zo wat ik ervan moet vinden. Wikipedia geeft aan dat Estlanders en Russen elkaar niet zo liggen. Maar hoe gaat dat dan hier?

In ieder geval, buiten het museum was de zon gaan schijnen. De harde kou ging er een beetje af en ook zo’n Russische Kathedraal ziet er een stuk vriendelijker uit.